2026.11.18
ทำลาย SSD อย่างไรให้ข้อมูลกู้ไม่ได้: ต่างจากทำลายฮาร์ดดิสก์อย่างไร
คู่มือทำลาย SSD สำหรับองค์กรในกรุงเทพฯ: ต่างจากรับทำลายฮาร์ดดิสก์อย่างไร ทำไมดีกาสไม่ได้ผล ล้างข้อมูลก่อน ขนาดชิ้นส่วนหลังทำลาย จุดที่ SSD ซ่อนอยู่ และเช็กลิสต์ใบรับรอง
หลายบริษัทที่ค้นหาบริการ รับทำลายฮาร์ดดิสก์ มักไม่ทันสังเกตว่าคอมพิวเตอร์รุ่นใหม่แทบทั้งหมดไม่ได้ใช้ฮาร์ดดิสก์แบบจานหมุนแล้ว แต่ใช้ SSD ซึ่งเก็บข้อมูลคนละแบบโดยสิ้นเชิง วิธีที่เคยได้ผลกับฮาร์ดดิสก์รุ่นเก่า เช่น การดีกาส (ใช้สนามแม่เหล็ก) การเขียนทับทั้งลูก หรือการเจาะรูไดรฟ์หนึ่งรู ให้ผลกับ SSD น้อยกว่าที่หลายคนคิดมาก บทความนี้อธิบายว่าการ ทำลาย SSD ต่างจากการทำลายฮาร์ดดิสก์อย่างไร คำว่า "ทำลายแล้ว" ควรหมายถึงอะไรสำหรับหน่วยความจำแฟลช SSD ซ่อนอยู่ตรงไหนบ้างในออฟฟิศ และใบรับรองควรบันทึกอะไรเมื่อไดรฟ์ถูกทำลายเรียบร้อยแล้ว
ทำไม SSD ไม่ใช่แค่ฮาร์ดดิสก์ที่เร็วกว่า
ฮาร์ดดิสก์เขียนข้อมูลลงบนจานแม่เหล็ก เมื่อเขียนทับเซกเตอร์ใด ข้อมูลใหม่ก็จะลงไปอยู่ตำแหน่งเดิมของข้อมูลเก่า แต่ SSD ไม่ได้ทำงานแบบนั้น ข้อมูลของ SSD อยู่ในชิปหน่วยความจำแฟลช (NAND) และมีตัวควบคุม (controller) ภายในไดรฟ์ที่คอยตัดสินใจตลอดเวลาว่าข้อมูลแต่ละส่วนจะไปอยู่ที่เซลล์ไหน เพื่อให้เซลล์สึกหรอเท่า ๆ กัน มันจะเขียนข้อมูลใหม่ลงเซลล์ที่ว่าง แล้วปลดเซลล์เก่าออกจากการใช้งานอย่างเงียบ ๆ นอกจากนี้ SSD ส่วนใหญ่ยังมีพื้นที่สำรอง (over-provisioning) ที่คอมพิวเตอร์มองไม่เห็นและเข้าถึงโดยตรงไม่ได้
ผลที่ตามมาคือ ระบบปฏิบัติการเห็นแค่ "แผนที่" ของไดรฟ์ ไม่ได้เห็นตัวชิปจริง เวลาโปรแกรมลบข้อมูลสั่งเขียนทับทุกเซกเตอร์ ตัวควบคุมอาจเขียนข้อมูลใหม่ไปไว้ที่อื่น แล้วปล่อยสำเนาเก่าค้างอยู่ในบล็อกที่ปลดระวางหรือพื้นที่สำรอง สถาบันมาตรฐานและเทคโนโลยีแห่งชาติของสหรัฐฯ (NIST) ระบุไว้ในแนวทาง NIST SP 800-88 Revision 2 (กันยายน 2025) ว่า สำหรับ SSD ที่มีพื้นที่สำรอง การเขียนทับหลายรอบแทบไม่ช่วยปกป้องความลับของข้อมูลเลย โปรแกรมลบข้อมูลฟรีที่ฝ่ายไอทีหลายแห่งใช้มานานจึงไม่เหมาะกับโน้ตบุ๊กและเซิร์ฟเวอร์รุ่นใหม่
ดีกาสไม่มีผลกับหน่วยความจำแฟลช
การดีกาสคือการใช้สนามแม่เหล็กแรงสูงทำลายข้อมูลบนสื่อแม่เหล็ก ซึ่งใช้ได้กับฮาร์ดดิสก์และเทป แต่ SSD แฟลชไดรฟ์ เมมโมรี่การ์ด และหน่วยความจำในมือถือไม่ได้เก็บข้อมูลด้วยแม่เหล็ก เครื่องดีกาสจึงไม่ได้แตะข้อมูลเหล่านั้นเลย แนวทางของ NIST เขียนไว้ชัดว่าไม่ควรใช้การดีกาสกับสื่อแฟลชอย่าง SSD ถ้าผู้ให้บริการเสนอว่าจะ "ดีกาสทั้งหมด" กับไดรฟ์ชุดที่มีโน้ตบุ๊กรุ่นไม่กี่ปีหลังปนอยู่ด้วย SSD ในชุดนั้นถือว่ายังไม่ได้ถูกทำลายข้อมูล เราเปรียบเทียบการบด การกดทับ และการดีกาสไว้ละเอียดกว่าในบทความ เลือกบริการรับทำลายฮาร์ดดิสก์ในกรุงเทพฯ สรุปสั้น ๆ คือ SSD ต้องใช้วิธีที่ไปถึงตัวชิปจริง ๆ
ขั้นแรกสำหรับ SSD ที่ยังใช้งานได้: ล้างข้อมูลให้เรียบร้อยก่อนส่งออกจากมือ
ถ้า SSD ยังทำงานได้ ขั้นแรกที่ได้ผลที่สุดไม่ใช่การทำลายทางกายภาพ ไดรฟ์ SATA และ NVMe รุ่นใหม่มีคำสั่งล้างข้อมูล (sanitize) ในตัวที่ผู้ผลิตออกแบบมา ซึ่งทำงานกับทุกเซลล์ที่ตัวควบคุมดูแล รวมถึงพื้นที่สำรองที่โปรแกรมทั่วไปเข้าไม่ถึง วิธีที่เร็วที่สุดคือ cryptographic erase หรือการลบกุญแจเข้ารหัส บนไดรฟ์ที่เข้ารหัสทุกอย่างที่เก็บ การทำลายกุญแจภายในจะทำให้ข้อมูลที่เหลืออ่านไม่ได้ภายในไม่กี่วินาที NIST ถือว่า cryptographic erase เป็นวิธีระดับ purge ที่ให้ความมั่นใจสูง แต่ต้องเข้าเงื่อนไขครบ ในทางปฏิบัติคือไดรฟ์ต้องเปิดการเข้ารหัสอยู่จริง และเครื่องมือที่ใช้ต้องรายงานว่าสำเร็จ
ข้อควรจำในการทำงานจริง:
- ใช้โปรแกรมของผู้ผลิตไดรฟ์หรือเครื่องมือ sanitize ที่เป็นที่ยอมรับ ไม่ใช่โปรแกรมลบไฟล์หรือการฟอร์แมตแบบเร็ว และจดชื่อเครื่องมือ ผลลัพธ์ และหมายเลขซีเรียลของไดรฟ์ไว้ทุกครั้ง
- อย่าเดาว่าเครื่องเข้ารหัสอยู่แล้ว ถ้ายืนยันไม่ได้ว่าเปิด BitLocker, FileVault หรือการเข้ารหัสของไดรฟ์มาตั้งแต่วันแรก ให้ถือว่าไดรฟ์นั้นไม่ได้เข้ารหัส
- ถ้าล้างข้อมูลไม่สำเร็จหรือตรวจยืนยันไม่ได้ ให้ส่งทำลาย อย่าเปลี่ยนไปใช้วิธีที่อ่อนกว่า
สำหรับไดรฟ์ที่เก็บข้อมูลลูกค้า เงินเดือน ข้อมูลสุขภาพ หรือข้อมูลการเงิน หลายบริษัทเลือกทำทั้งสองอย่าง คือล้างข้อมูลไดรฟ์ที่ยังใช้งานได้ภายในบริษัทก่อน แล้วส่งไปทำลายทางกายภาพอีกชั้น วิธีซ้อนสองชั้นแบบนี้แทบไม่เพิ่มต้นทุน แต่ช่วยปิดความเสี่ยงหากขั้นใดขั้นหนึ่งได้ผลไม่เต็มที่ ส่วนโน้ตบุ๊กซึ่งมักถูกข้ามขั้นนี้ไป อ่านเพิ่มได้ที่บทความ รีเซ็ตโน้ตบุ๊กบริษัทพอไหม
ทำลาย SSD ต้องดูขนาดชิ้นส่วน: "บดแล้ว" อาจหมายถึงคนละเรื่อง
เมื่อ SSD เสีย ถูกล็อก เข้ารหัสแต่กุญแจหาย หรือเก็บข้อมูลสำคัญเกินกว่าจะนำกลับมาใช้ การทำลายทางกายภาพคือทางที่เหลืออยู่ และรายละเอียดที่สำคัญที่สุดคือขนาดของชิ้นส่วนหลังทำลาย ชิปแฟลชหนึ่งตัวมีขนาดแค่ไม่กี่ตารางเซนติเมตร แต่เก็บข้อมูลได้มหาศาล เครื่องบดฮาร์ดดิสก์ที่ฉีกจานออกเป็นชิ้นกว้างหลายเซนติเมตร อาจปล่อยให้ SSD ตัวเล็กหรือ M.2 ผ่านไปโดยชิปแค่ร้าวแต่ไม่แตก ส่วน SSD ที่ถูกกดทับก็อาจเหลือชิปสภาพดีอยู่บนแผงวงจรที่งอ
มาตรฐานสากลด้านการทำลายสื่อบันทึกข้อมูล ISO/IEC 21964 (เดิมคือ DIN 66399 ของเยอรมนี) แยกระดับความปลอดภัยสำหรับสื่ออิเล็กทรอนิกส์ เช่น SSD แฟลชไดรฟ์ และมือถือ ไว้โดยเฉพาะ ระดับ E-3 กำหนดชิ้นส่วนไม่เกิน 160 ตร.มม. ระดับ E-4 กำหนดให้ตัวชิปถูกแบ่งเป็นชิ้นไม่เกิน 30 ตร.มม. และระดับ E-5 กำหนดให้ชิปถูกทำลายหลายครั้งจนเหลือชิ้นไม่เกิน 10 ตร.มม. ส่วนข้อกำหนดที่เข้มที่สุดของสำนักงานความมั่นคงแห่งชาติสหรัฐฯ (NSA) สำหรับเครื่องย่อยสื่อโซลิดสเตต กำหนดให้ชิ้นส่วนมีด้านยาวที่สุดไม่เกิน 2 มม.
NIST ฉบับปี 2025 ไปไกลกว่านั้นอีก โดยระบุว่าเพราะความหนาแน่นของข้อมูลเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ การบดหรือย่อยเป็นผงควรใช้กับข้อมูลระดับความลับต่ำสุดเท่านั้น และแนะนำการหลอมหรือเผาสำหรับข้อมูลระดับสูงสุด บริษัทไทยส่วนใหญ่ไม่ได้ถือความลับระดับรัฐ สำหรับข้อมูลธุรกิจทั่วไป การล้างข้อมูลอย่างถูกวิธีควบคู่กับการทำลายชิปทางกายภาพถือเป็นมาตรฐานที่สมเหตุสมผลและอธิบายต่อผู้ตรวจสอบได้ คำถามที่ควรถามผู้ให้บริการทุกราย รวมถึงเราด้วย คือ ชิปแฟลชถูกจัดการอย่างไร และใบรับรองบันทึกอะไรไว้บ้าง
SSD ซ่อนอยู่ตรงไหนบ้างในออฟฟิศ
การทำลาย SSD ไม่ได้มีแค่ไดรฟ์ขนาด 2.5 นิ้วที่ใส่กล่องไว้ เวลาวางแผนเคลียร์อุปกรณ์ ให้มองหาหน่วยความจำแฟลชในจุดเหล่านี้ด้วย:
- M.2 และ NVMe ในโน้ตบุ๊ก คอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะ และมินิพีซี ขนาดเล็กพอ ๆ กับหมากฝรั่งหนึ่งแท่ง และหลุดหายในกล่องอะไหล่ได้ง่าย
- หน่วยความจำที่บัดกรีติดบอร์ด ในโน้ตบุ๊กบางและแท็บเล็ตรุ่นใหม่จำนวนมาก รวมถึง MacBook ที่ใช้ชิป Apple silicon ซึ่งถอดหน่วยความจำออกไม่ได้ ทางเลือกจึงมีแค่การลบข้อมูลในตัวที่ตรวจยืนยันได้ หรือทำลายบอร์ดที่มีชิปอยู่ ควรแจ้งเครื่องกลุ่มนี้ตอนจองงานเพื่อตกลงวิธีกันไว้ก่อน
- เซิร์ฟเวอร์และระบบสตอเรจ ซึ่งอาจมี SSD ระดับองค์กรในช่อง hot-swap และไดรฟ์บูตขนาดเล็กบนเมนบอร์ด บริการทำลายข้อมูลเซิร์ฟเวอร์ ของเราครอบคลุมเซิร์ฟเวอร์ที่ปลดระวางแล้ว
- NAS ที่มี SSD ทำหน้าที่แคช ซึ่งอาจเก็บเศษไฟล์ที่ใช้งานล่าสุดไว้ แม้ถอดฮาร์ดดิสก์หลักออกไปแล้ว
- SSD ภายนอกและแฟลชไดรฟ์ ที่แจกให้พนักงาน ซึ่งแทบไม่เคยอยู่ในทะเบียนทรัพย์สิน
โน้ตบุ๊กมักเป็นแหล่งที่ใหญ่ที่สุด ถ้าสะดวกส่งทั้งเครื่องมากกว่าถอดไดรฟ์เอง บริการทำลายข้อมูลโน้ตบุ๊ก ของเราจัดการหน่วยความจำให้ โดยไม่ทำลายตัวเครื่อง เพื่อให้นำไปบริจาคหรือรีไซเคิลต่อได้
ใบรับรองการทำลาย SSD ควรบันทึกอะไร
ใบรับรองคือหลักฐานของคุณตาม PDPA ซึ่งคาดหวังให้ผู้ควบคุมข้อมูลมีระบบที่ใช้งานได้จริงในการลบหรือทำลายข้อมูลส่วนบุคคลที่ไม่จำเป็นต้องเก็บแล้ว สำหรับ SSD ให้ตรวจว่าแต่ละรายการมี:
- หมายเลขซีเรียลของตัวไดรฟ์ พร้อมแท็กทรัพย์สินหรือซีเรียลของโน้ตบุ๊ก เดสก์ท็อป หรือเซิร์ฟเวอร์ที่ถอดออกมา เพื่อให้ผู้ตรวจสอบโยงกันได้
- ประเภทสื่อ เช่น SSD แบบ SATA, M.2/NVMe, หน่วยความจำบัดกรีติดบอร์ด หรือแฟลชไดรฟ์
- วิธีที่ใช้ และระบุว่ามีการล้างข้อมูลก่อนทำลายหรือไม่
- วันที่ และผู้ดำเนินการหรือผู้เป็นพยาน
แนวทางของ NIST แนะนำให้บันทึกละเอียดกว่านี้ เช่น ผู้ผลิต รุ่น เครื่องมือที่ใช้ และวิธีตรวจยืนยันผล ไม่จำเป็นต้องมีทุกช่องในทุกงาน แต่หมายเลขซีเรียล วิธี และวันที่ คือขั้นต่ำที่ทำให้ใบรับรองมีค่าพอจะเก็บไว้
ขั้นตอนปลดระวาง SSD แบบใช้งานได้จริง
- ทำบัญชีก่อน ลงทะเบียนไดรฟ์ทุกตัวตามหมายเลขซีเรียลและเครื่องที่ถอดออกมา ก่อนที่อะไรจะออกจากอาคาร
- แยกตามสภาพ ไดรฟ์ที่ยังใช้ได้เข้าคิวล้างข้อมูล ไดรฟ์ที่เสีย ถูกล็อก หรือไม่รู้กุญแจ ส่งทำลายโดยตรง
- ล้างข้อมูลไดรฟ์ที่ใช้ได้ ด้วยเครื่องมือที่ถูกต้อง แล้วบันทึกผลแยกตามซีเรียล
- ตัดสินใจว่าจะใช้ต่อหรือทำลาย ใช้ต่อเฉพาะไดรฟ์ที่ล้างข้อมูลสำเร็จและเคยเก็บข้อมูลความเสี่ยงต่ำ ที่เหลือส่งทำลาย
- ส่งมอบอย่างมีการควบคุม บรรจุในบรรจุภัณฑ์ที่ปิดผนึก พร้อมรายการส่งมอบที่ลงชื่อ
- เทียบใบรับรองกับบัญชีของคุณ แล้วเก็บรวมกับเอกสาร PDPA ถ้าเป็นการเปลี่ยนอุปกรณ์ทั้งออฟฟิศที่มีจอ ด็อก และสายต่าง ๆ ด้วย ให้รวมไดรฟ์ไว้ในโครงการ การกำจัดสินทรัพย์ไอที เดียวกัน
สิ่งนี้หมายถึงอะไรสำหรับคุณ
SSD ไม่ใช่ฮาร์ดดิสก์ขนาดเล็ก จึงไม่ควรปลดระวางแบบเดียวกัน โปรแกรมเขียนทับและเครื่องดีกาสที่เคยใช้ได้ดีกับจานหมุนแทบไม่แตะข้อมูลบนแฟลช และการกดทับหยาบ ๆ หรือการบดชิ้นใหญ่อาจทิ้งชิปที่ยังอ่านได้ไว้ ล้างข้อมูลไดรฟ์ที่ยังใช้งานได้ด้วยเครื่องมือที่ถูกต้อง ตรวจให้แน่ใจว่าการทำลายทางกายภาพทำให้ชิปแตกจริง ตามหา M.2 และหน่วยความจำบัดกรีก่อนที่จะหลุดไปกับขยะอิเล็กทรอนิกส์ และเก็บใบรับรองที่ระบุไดรฟ์ทุกตัวตามหมายเลขซีเรียล
พร้อมปลดระวาง SSD ชุดหนึ่งแล้วหรือยัง? บริการทำลายฮาร์ดไดรฟ์และ SSD ของเราทำลาย SSD แบบ SATA, M.2, NVMe และฮาร์ดดิสก์ทางกายภาพ และออกใบรับรองการทำลายให้ทุกไดรฟ์ พร้อมหมายเลขซีเรียล วิธี และวันที่ ส่งไดรฟ์มาหาเราได้จากทุกจังหวัดทั่วไทย หรือขอให้เข้ารับในกรุงเทพฯ และมีบริการเก็บที่สำนักงานสำหรับงานองค์กรตั้งแต่ 50 เครื่องขึ้นไป ขอใบเสนอราคาทันที หรือโทร 082-797-3702
บทความที่เกี่ยวข้อง
2026.11.20
กำจัดอุปกรณ์ไอทีเก่าของสำนักงาน: แผนทีละขั้นเมื่อเปลี่ยนคอมพิวเตอร์และโน้ตบุ๊กชุดใหม่
2026.11.20
การกำจัดอุปกรณ์ไอทีสำหรับสำนักงานในกรุงเทพฯ: แผนทีละขั้นตอนสำหรับการเปลี่ยนพีซีและโน้ตบุ๊กรอบถัดไปของคุณ
2026.11.19
การรีเซ็ตเป็นค่าโรงงานเพียงพอแล้วจริงหรือก่อนขายโทรศัพท์ของคุณ? เช็กลิสต์สำหรับประเทศไทยสำหรับ iCloud, LINE, แอปธนาคาร และ eSIM
บริการทำลายฮาร์ดไดรฟ์และ SSD กรุงเทพฯ
การทำลายที่ได้รับการรับรอง ปฏิบัติตาม PDPA ในกรุงเทพฯ
Learn More